ΠΑΤΗΣΤΕ ΣΤΙΣ ΕΙΚΟΝΕΣ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΔΕΞΙΑ ΓΙΑ ΝΑ ΔΕΙΤΕ ΤΑ ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ ΜΑΣ!

Δευτέρα, 27 Μαρτίου 2017

Η ιστορική εξέλιξη του Μεγάλου Αποδείπνου

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

«Όσοι της φιλοσοφίας τρόφιμοι και των υψηλών ερασταί και μαθηταί του Λόγου. Αγαπήσατε τον ενεστώτα καιρόν και την αγίαν Τεσσαρακοστήν χαίροντες υποδέξασθε, ως σωφροσύνης διδάσκαλον και αρετής μητέρα και τροφόν των υιών του Θεού και παιδαγωγόν ατάκτων και γαλήνην ψυχών και ευστάθειαν βίου και ειρήνην ένσπονδον και ατάραχον».


Η επίκαιρη αυτή προτροπή του Αστερίου Αμασείας μάς υπενθυμίζει εμφαντικά ότι δεν μπορεί να υπάρξει Σαρακοστή«ει μη εν προσευχή και νηστεία». Αγαπώντας τον ενεστώτα καιρό και καλλιεργώντας το σωτήριο αυτό δίπτυχο, εν κρυπτώ εργαζόμενοι αρετάς, δεχόμαστε πνευματικάς αμοιβάς:«γαλήνην ψυχών και ευστάθειαν βίου και ειρήνην ένσπονδον και ατάραχον».

Για να προσεγγίσουμε τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή θα πρέπει να κάνουμε αυτό που δεν ταιριάζει στις σύγχρονες συνθήκες της ζωής μας, αλλιώς κάθε αντίληψη προσπάθειας μέσα στη Σαρακοστή χάνει τελείως το νόημά της. Και για να επικεντρωθώ στο θέμα της λατρείας. Ο μεγάλος λειτουργιολόγος του 20ου αι. π. Αλέξανδρος Σμέμαν λέει, πως «δεν υπάρχει καμιά δικαιολογία για κείνους που στη διάρκεια της Μεγάλης Σαρακοστής δεν αυξάνουν το χρόνο για παρακολούθηση και συμμετοχή στη Θεία Λατρεία... είναι ανάγκη να υπάρξει μια απόφαση, είναι ανάγκη να γίνει μια προσπάθεια, να υπάρξει μια σταθερή επιδίωξη» . Πόσες φορές κατά τη διάρκεια της Σαρακοστής συμμετέχουμε στο Μέγα Απόδειπνο;

Ας είναι η αποψινή μας σύναξη η αφορμή για πυκνότερη και ουσιαστικότερη και πιο ενσυνείδητη συμμετοχή μας στην κατανυκτική αυτή ακολουθία που χαρακτηρίζει, θα λέγαμε, τη Σαρακοστή, αφού η Μεγάλη Τεσσαρακοστή είναι η μόνη περίοδος του λειτουργικού έτους κατά την οποία διατηρήθηκε η αρχαία μορφή του αποδείπνου, το λεγόμενο σήμερα Μέγα Απόδειπνο. Πρόκειται για τη μοναδική μορφή αποδείπνου που μαρτυρείται από τα αρχαία χειρόγραφα. Το λεγόμενο Μικρό Απόδειπνο, που είναι η συντετμημένη μορφή του Μεγάλου Αποδείπνου, απαντά μόνο σε νεώτατα χειρόγραφα και περιλαμβάνει τα «καιριώτατα» του Μεγάλου Αποδείπνου, κατά την εύστοχη παρατήρηση του αγ. Συμεών Θεσσαλονίκης. Το Μικρό Απόδειπνο επικράτησε τελικά για τις εκτός της Τεσσαρακοστής ημέρες, δηλ. για όλο το υπόλοιπο λειτουργικό έτος, αλλά ακόμα και για τις Παρασκευές, τα Σάββατα και τις Κυριακές της Μεγάλης Τεσσαρακοστής.
Η ακολουθία του Αποδείπνου τελείται, όπως και το όνομά της δηλώνει, μετά το δείπνο και προ της κατακλίσεως, γι’αυτό και σε ορισμένα χειρόγραφα ονομάζεται «ακολουθία των προθυπνίων». Ο δεύτερος αυτός όρος υποδηλώνει και το περιεχόμενό της, που δεν είναι ευχαριστία για το δείπνο, αλλά προσευχή προ του ύπνου. Κατ’αρχήν ήταν ιδιωτική προσευχή και στα μοναστήρια, γι’αυτό και δεν αριθμείται πάντοτε στις «επτά αινέσεις», δηλ. στις επτά ακολουθίες του νυχθημέρου των μονών. Ελέγετο «εν τοις κελλίοις». Γι’αυτό διαβάζουμε στα τυπικά: «Η δε ακολουθία των Αποδείπνων εν τη Μονή της Λαύρας ου ψάλλεται εις την Εκκλησίαν, αλλ’ έκαστος αναγινώσκει αυτήν εν τοις κελλίοις». Αντιθέτως στα κοινόβια της Παλαιστίνης το Απόδειπνο ετελείτο στην Εκκλησία.
Η ακολουθία του Μεγάλου Αποδείπνου απαντάται για πρώτη φορά ως μοναχικό Απόδειπνο, στις αρχές του 15ου αιώνος, οπότε και αντικαθιστά την ακολουθία της Παννυχίδος.
 Δεν αποτελεί βέβαια η συγκεκριμένη αντικατάσταση μιας ακολουθίας από μια άλλη ένα ξαφνικό και αυτόνομο γεγονός. Εντάσσεται μέσα στη γενικότερη λειτουργική μεταρρύθμιση, ή καλύτερα σύνθεση και συγχώνευση διαφόρων λειτουργικών τύπων, που είχε αρχίσει ήδη να συντελείται στο τυπικό της Εκκλησίας μερικούς αιώνες πιο πριν - ήδη από την εικονομαχία - και την εποχή αυτή (15ος αι.) βρίσκεται στην κορύφωσή της. Το μοναχικό τυπικό ή Ιεροσολυμιτική τάξη, πιο γνωστό ως τυπικό της μονής του αγ. Σάββα, που οφείλει την προέλευσή του στα κοινόβια της Παλαιστίνης, εκτοπίζει ολοσχερώς τον Ασματικό ή Βυζαντινό κοσμικό τύπο των Ακολουθιών που εκφράζει τη Μεγάλη Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως. Αυτού του ασματικού τυπικού ήταν ακολουθία η Παννυχίς, που ψαλλόταν κατά το εσπέρας εν είδει μικράς αγρυπνίας, στη θέση περίπου του μοναχικού Μεγάλου Αποδείπνου, με το οποίο έχει μερικά κοινά σημεία.
Ενώ αρχικά η Παννυχίδα ετελείτο καθ’ όλες τις ημέρες του έτους, τη Μ. Τεσσαρακοστή και τη Μ. Εβδομάδα, ήδη από τον 10ο αιώνα η Παννυχίς- κατά τη μαρτυρία του τυπικού της Μεγάλης Εκκλησίας της Κωνσταντινουπόλεως- ετελείτο κυρίως κατά τις παραμονές των μεγάλων εορτών, κατά την Α΄ Εβδομάδα των Νηστειών και κατά τη Μ. Εβδομάδα.

Για να κατανοήσουμε καλύτερα τη σχέση Παννυχίδος και Μεγάλου Αποδείπνου, αξίζει να σημειώσουμε εδώ ότι, λίγο παλαιότερα το Μέγα Απόδειπνο ετελείτο και τις παραμονές των Χριστουγέννων και των Θεοφανείων, πράξη που διατηρείται ακόμα και σήμερα στο Άγιον Όρος και στις Σλαβικές Εκκλησίες. Σε πιο παλιά φάση το Μέγα Απόδειπνο ψαλλόταν και κατά τις Κυριακές της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, καθώς και κατά τις νηστείες των Χριστουγέννων και των αγίων Αποστόλων κατά τις ημέρες που ψάλλεται το «Αλληλούϊα».

Ας επιστρέψουμε όμως στις ΠαννυχίδεςΟι Παννυχίδες της Α΄ Εβδομάδος των Νηστειών είχαν κατανυκτικό χαρακτήρα και προεξήρχε σ’αυτές ο ίδιος ο Πατριάρχης. Από την ασματική αυτή παννυχίδα προέρχεται και η σειρά των πέντε ευαγγελικών περικοπών, τα λεγόμενα «ευαγγέλια της παννυχίδος», που διαβάζονται και σήμερα κατά τα Απόδειπνα της Α΄ Εβδομάδος των Νηστειών και διασώζονται στα Ευαγγελιστάριά μας.
Το Μέγα Απόδειπνο εντάσσεται στις ακολουθίες της νυκτός, που αποτελούσαν ένα σύμπλεγμα νυκτερινής προσευχής, μια Παννυχίδα, εντελώς διαφορετική απ’αυτήν που μόλις περιγράψαμε, στην οποία φέρεται η ορθρινή προσευχή ενωμένη με την εσπερινή. Η ακολουθία των «προνυκτίων», έτσι όπως τη συναντούμε σε χειρόγραφο του 12ου αιώνα της Μονής Λειμώνος, συμπίπτει σε γενικές γραμμές με τη σημερινή ακολουθία του μεγάλου αποδείπνου, εκτός από κάποια τροπάρια και ευχές. Είναι αξιοσημείωτο και ιδιαίτερα σημαντικό, νομίζω, ότι το περίφημο τροπάριο του Μεγάλου Αποδείπνου «Κύριε των δυνάμεων μεθ’ημών γενού...» είναι το εφύμνιο του ψαλμού 150 που είναι ένας από τους ψαλμούς των Αίνων του Όρθρου, γεγονός που επιβεβαιώνει την άποψη για κοινά στοιχεία των ακολουθιών του μοναχικού τυπικού, αλλά μαρτυρεί και την ύπαρξη της παλαιότατης παννυχίδος που ένωνε εσπερινή και ορθρινή προσευχή.

Κανόνες Αποδείπνων
Η θέση των κανόνων στα απόδειπνα είναι ένα ειδικό κεφάλαιο του τυπικού που περιλαμβάνει πολλές περιπτώσεις. Περιορίζομαι μόνο στη Μεγάλη Τεσσαρακοστή για να σημειώσω τις χαρακτηριστικότερες των περιπτώσεων. Στα απόδειπνα των τεσσάρων πρώτων ημερών της Α’ Εβδομάδος των Νηστειών ψάλλεται τμηματικώς ο Μέγας Κανών του αγ. Ανδρέου Κρήτης, ενώ στο μικρό απόδειπνο κατά τις Παρασκευές των τεσσάρων πρώτων εβδομάδων ψάλλεται ο κανών του Ακαθίστου Ύμνου και το κοντάκιο τμηματικώς. H συνήθεια, που επικράτησε στις ενορίες να ψάλλεται ο Μέγας Κανών και ο Ακάθιστος κατά το μικρό απόδειπνο της Τετάρτης και της Παρασκευής της Ε΄ Εβδομάδος των Νηστειών, οφείλεται σε μια προσπάθεια προσαρμογής προς τις ενοριακές συνθήκες. Η ορθή τάξη προβλέπει και για τις δύο περιπτώσεις την τέλεση αγρυπνίας.
Αυτό, όμως, που είναι άξιο ειδικής μνείας είναι ότι σύμφωνα με το τυπικό «από της Κυριακής της Ορθοδοξίας εσπέρας μέχρι της Πέμπτης προ του Λαζάρου εσπέρας, καθ’ εκάστην εις τα απόδειπνα, ψάλλομεν τον κανόνα του Θεοτοκαρίου, και συν αυτώ ψάλλεται και ανά εις κανών του Μηναίου οι από του Σαββάτου του Λαζάρου μέχρι της Κυριακής του Αντιπάσχα συμπίπτοντες» (Βλ. Τυπικόν Γ. Ρήγα, σ. 768). Αυτό σημαίνει ότι η Εκκλησία δεν παραλείπει τίποτε. Προνοεί για την περίπτωση που καταλιμπάνεται το Μηναίον, δηλαδή κατά τη Μ. Εβδομάδα και τη Διακαινήσιμο, έτσι ώστε να ψαλούν στα απόδειπνα και να μην παραληφθούν οι κανόνες των αγίων, των οποίων η μνήμη θα συμπέσει την περίοδο αυτή. Έτσι ο κανόνας είναι ένα αδιάσπαστο στοιχείο της ακολουθίας του Μεγάλου Αποδείπνου, που βέβαια σήμερα ψάλλεται ανελλιπώς και καθημερινώς μόνο στα μοναστήρια.

Οι Ύμνοι του Μεγάλου Αποδείπνου
Το Μέγα Απόδειπνο διασώζει παλαιότατο υμνογραφικό υλικό αλλά και αρχαίους τρόπους ψαλμωδίας που παρουσιάζουν εξαιρετικό ενδιαφέρον.

- Το «Μεθ’ ημών ο Θεός» είναι ένα ανθολόγημα στίχων, από το βιβλίο του Ησαΐα, όπου επαναλαμβάνεται ως επωδός το ακροστίχιο του πρώτου στίχου, το «Ότι μεθ’ ημών ο Θεός». Με βάση αυτόν τον ύμνο, που εντάσσεται από τους ερευνητές στην πρώτη περίοδο της υμνογραφίας, δηλαδή στους τέσσερεις πρώτους αιώνες, μπορεί κανείς να αντιληφθεί πώς διεξαγόταν η λεγόμενη «καθ’υπακοήν» ψαλμωδία, η οποία έδινε την άνεση για τη συμμετοχή του εκκλησιάσματος στα ψαλλόμενα (εδώ ο λαός επαναλάμβανε το εφύμνιο «Ότι μεθ’ ημών ο Θεός»). 

«Η ασώματος φύσις». Πρόκειται για αρχαίο ύμνο σε στίχους ενδεκασύλλαβους, που τον συναντούμε σε πάπυρο του 6ου αιώνος και υπήρχε και στην αρχαία Παννυχίδα. Θα μού επιτρέψετε εδώ μια μικρή παρένθεση με αφορμή το σημαντικότατο γεγονός ότι οι ύμνοι της Εκκλησίας εμπεριέχουν όλες τις μορφές της αρχαίας γλώσσας και μετρικής (όπως π.χ. στον ύμνο αυτό οι ενδεκασύλλαβοι στίχοι). "Η Εκκλησία αξιοποιεί γόνιμα τη δουλειά των αρχαίων, και σ’ αυτήν επιβιώνουν ζωντανά οι κατακτήσεις και επιτεύξεις τους. Μέσα στην Ορθόδοξη Εκκλησία ο αρχαίος πολιτισμός επιβιοί και θάλλει μεταμορφωμένος", όπως αναφέρει ευστοχώτατα ένα κείμενο της Ιεράς Κοινότητος του Αγίου Όρους για την Παιδεία του Γένους μας (σ. 55).

«Παναγία Δέσποινα Θεοτόκε...»: Σύντομες επικλήσεις που ψάλλονται αντιφωνικά. Η Παναγία προηγείται των αγγέλων ως ασυγκρίτως ενδοξοτέρα και τιμιωτέρα. Μετά τους Αγγέλους οι πιστοί επικαλούνται τον τίμιο Πρόδρομο, τους Αποστόλους, τους Οσίους και Διδασκάλους της οικουμένης, την ακατάλυτο δύναμη του Σταυρού. Ο μικρός αυτός ύμνος δηλώνει την ιστορική συνέχεια του μυστηρίου της Θείας οικονομίας μετά την έλευση της Χάριτος.

- Τα τροπάρια «Ως φοβερά η κρίσις σου Κύριε...», που ψάλλονται στο Μέγα Απόδειπνο την Τρίτη και την Πέμπτη, ανάγονται στον 6ο αιώνα ενώ τα κατανυκτικά τροπάρια «Ελέησον ημάς...» αποδίδονται στον άγιο Ιωάννη τον Δαμασκηνό (7ος - 8ος αι.). Τα τροπάρια αυτά ψάλλονται σε ήχο πλ. β΄ αλλά, όπως σημειώνεται σε κάποια χειρόγραφα, «χύδην», δηλαδή μ’ ένα υποτυπώδες μέλος όπως μάς έχει διασωθεί από την προφορική παράδοση. Η παρατήρηση του αγίου Συμεών Θεσσαλονίκης είναι καίρια: «Και αι καθολικαί εκκλησίαι πάσαι ανά την οικουμένην απαρχής ταύτης ετέλουν μελωδικώς, μηδέν χωρίς λέγουσαι μέλους». Τίποτε στις ακολουθίες μας δεν διαβάζεται ξηρά και με στόμφο ή επιτήδευση. Πρέπει να υφέρπει πάντοτε, ακόμα και στα αναγνώσματα, ένα υποτυπώδες μέλος.

- Η Δοξολογία «Δόξα εν υψίστοις Θεώ», που είναι ένας από τους αρχαιότερους ύμνους της Εκκλησίας-μεγάλο μέρος της χρονολογείται τον 4ον αιώνα- στο Απόδειπνο δεν ψάλλεται, απλώς διαβάζεται. Κι αυτό διότι η μελισματική απόδοσή της αποτελεί έκφραση και σύμβολο του πανηγυρικού χαρακτήρα μιας εορτής, ενώ ο χαρακτήρας της ακολουθίας του αποδείπνου είναι εντελώς διαφορετικός.

Το Τριώδιο δεν είναι τίποτε άλλο παρά μια αλυσίδα λειτουργικών ευκαιριών που μάς προσφέρει η Εκκλησία συνεχώς και αδιαλείπτως. Μια λειτουργική τράπεζα, στην οποία μέρα και νύχτα υπάρχουν παρατεθειμένα εδέσματα πνευματικής ευτυχίας. Η Σοφία του Θεού «έσφαξε τα εαυτής θύματα, εκέρασεν εις κρατήρα τον εαυτής οίνον και ητοιμάσατο την εαυτής τράπεζαν, συγκαλούσα μετά υψηλού κηρύγματος επί κρατήρα» τους δούλους αυτής. Όλους εμάς. «Το Θαύμα της εκκλησιαστικής ποίησης, η ακρότατη ευγένεια του βυζαντινού μέλους, το ρίγος από τις μνήμες της αυτοκρατορικής αρχοντιάς των Ελλήνων- όλα συντονισμένα στην αποκαλυπτική εμπειρική ψηλάφηση της εκκλησιαστικής ελπίδας για την όντως ύπαρξη και ζωή» ( Χρ. Γιανναράς, Καθημερινή 17/3/96).

Το Μέγα Απόδειπνο που διακρίνεται για τον ιδιαίτερα προσωπικό τόνο στην επικοινωνία Θεού και ανθρώπου αμαρτωλού και μετανοούντος, μάς ωθεί προς την τέλεια πνευματική λειτουργική Τεσσαρακοστή, όπως την ορίζει ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς: «...ούτε νηστεία, ούτε ψαλμωδία, ούτε προσευχή σώζειν ημάς καθ’ εαυτά δύνανται, αλλά το ενώπιον εκτελείσθαι ταύτα του Θεού... Ενώπιον δε ταύτα γίνεται Θεού, όταν ατενώς η διάνοια εκείνω ενορά και δια το προς αυτόν οράν και νηστεύη και ψάλλη και προσεύχηται».

Εμφάνιση του Αγίου Νικολάου στην Σιβηρία…

  Αποτέλεσμα εικόνας για СВЯТОЙ НИКОЛАЙ Сибирь

Στους βίους των αγίων της Ορθοδόξου Εκκλησίας υπάρχουν πολλές αναφορές σε θαύματα τους στους πιστούς. Δεν είναι λίγες οι φορές, άλλωστε, που άνθρωποι, όχι ιδιαίτερα πιστοί, κάνουν λόγο για εμφανίσεις των αγίων, που έχουν συμβάλλει σημαντικά στην πορεία της ζωής τους. Μία τέτοια αναφορά κάνει ένας υπολοχαγός των δυνάμεων του Κολτσάκ.Ο αείμνηστος Ευγένιος Νικολάγιεβιτς Δολμάτεφ, είχε διηγηθεί ένα θαύμα που ο ίδιος είχε ζήσει, με μια επέμβαση του Αγίου Νικολάου.

 Συνέβη στην Σιβηρία. Ο Λευκός Στρατός κάτω από την διοίκηση του Κολτσάκ υποχωρούσε. Ο Ευγένιος Νικολάγιεβιτς, παρά τον σοβαρότατο τραυματισμό που είχε υποστεί στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, υπηρέτησε στις δυνάμεις του Κολτσάκ, με βαθμό πρώτου υπολοχαγού. Ο χειμώνας εκείνος ήταν πολύ βαρύς.
Μπαίνοντας σε κάποιο χωριό, οι παρτιζάνοι συνέλαβαν ένα χωριάτη με την υποψία ότι συνεργαζόταν με τους Κόκκινους. Είχε ληφθεί η απόφαση να τον εκτελέσουν. Ο Ευγένιος Νικολάγιεβιτς διέταξε να τον κρατήσουν τον ύποπτο στην φυλακή.
Το ίδιο βράδυ, καθώς ο υπολοχαγός καθόταν μοναχός και ετοίμαζε τα έγγραφα της κατηγορίας, ακούσθηκε ένα χτύπημα στην πόρτα του. Την άνοιξε, και μπήκε μέσα ένας ηλικιωμένος που φορούσε σκούφια, σαν εκείνες που φορούσαν οι μοναχοί, και ένα παλιό ράσο.
«Κύριε αξιωματικέ» του είπε, «έχετε συλλάβει ένα χωριάτη εδώ. Μην τον σκοτώσετε. Είναι αθώος.»
«Και ποιός είσαι εσύ;» Τον ρώτησε ο Ευγένιος Νικολάγιεβιτς.
«Είμαι ο εφημέριος της τοπικής εκκλησίας, ο πατήρ Νικόλαος», του απάντησε ο ηλικιωμένος, και αμέσως έφυγε.
Ο Ευγένιος Νικολάγιεβιτς κάθησε και καλοσκέφθηκε το ζήτημα, και αποφάσισε να αφήσει ελεύθερο τον φυλακισμένο. Νωρίς το επόμενο πρωί, παρήγγειλε να του ετοιμάσουν ένα έλκηθρο, διέταξε να επιβιβασθεί ο φυλακισμένος, πήρε μαζί του λίγο ψωμί, και είπε στους συνοδούς:
«Φεύγω – πάω να τον εκτελέσω.»
Όταν έφτασαν στο δάσος, έλυσε τα δεσμά του φυλακισμένου και του είπε:
«Φύγε τώρα, μέσα στο δάσος, και φρόντισε να μην ξαναβρεθείς ποτέ στο δρόμο μας!»
Επιστρέφοντας στο χωριό, ο Ευγένιος Νικολάγιεβιτς πέρασε από την εκκλησία. Ήταν κλειδωμένη. Ρώτησε ένα χωριάτη που περνούσε εκείνη στιγμή:
«Πού μένει ο πατήρ Νικόλαος;»
«Οι Κόκκινοι τον τουφέκισαν, πριν από πολλά χρόνια», ήρθε η απάντηση.
Αιφνιδιάστηκε με την απάντηση ο Ευγένιος Νικολάγιεβιτς, αλλά αποφάσισε πως ήθελε να ρίξει και μια ματιά μέσα στον ναό. Κάποιος του ξεκλείδωσε την πόρτα του ναού, και μπήκε. Ξαφνικά, βλέπει στα δεξιά του μια εικόνα του Αγίου Νικολάου και αμέσως αναγνώρισε τον νυχτερινό επισκέπτη του. Στην εικόνα αυτή, ο θαυματουργός ιεράρχης είχε αγιογραφηθεί φορώντας την ίδια ακριβώς σκούφια.

Ο τελευταίος πνευματικός της Όπτινα.Πατήρ Ιωάννης Σοκόλωβ(+1958)


 O αρχιμανδρίτης Ιωάννης Κρεστιάνκιν μου έδωσε ευλογία να συλλέξω υλικό για τον τελευταίο πνευματικό της Οπτινα, τον ηγούμενο Ιωάννη Σοκόλωβ (1958) και πρόσθεσε κάποιες προσωπικές του αναμνήσεις γι` αυτόν.

 Η ζωή του στάρετς ήταν εντυπωσιακή. Δεκαοχτω χρόνια φυλακή και ταυτόχρονα μια τόσο υψηλή πνευματικότητα που ο αρχιμανδρίτης Ιωάννης Κρεστιάνκιν τον ονόμασε καθηγητή της Ουρανίου Ακαδημίας.

Καταπιαστήκα με ζήλο σ’ αυτή τη δουλειά, όταν έλαβα μια επιστολή από τον π. Ιωάννη Κρεστιάνκιν με την οποία μου έκανε γνωστό πως ένας συγγραφέας που γνώρισε τον στάρετς Ιωάννη Σοκόλωβ σκόπευε να γράψει ένα βιβλίο. 0 γέροντας θεώρησε πως θα ήταν πιο σοφό να εμπιστευτεί αυτή την εργασία σε κάποιον που ήταν αυτόπτης μάρτυρας των γεγονότων και όχι σ’ εμένα.
Δεν αμφέβαλλα πως ήταν πιο σοφό να γίνει έτσι, αλλά και στενοχωρήθηκα κάπως, γιατί είχα ήδη καταφέρει να συλλέξω αρκετές μαρτυρίες από κάποιες ηλικιωμένες κυρίες στη Μόσχα. Ωστόσο σκέφτηκα πως δεν θα παρακούσω τον γέροντα εάν -χωρίς πρόθεση να αφηγηθώ ολόκληρη τη ζωή του στάρετς Ιωάννη Σοκόλωβ- αναφέρω κάποια στοιχεία για τα πνευματικά του παιδιά και κυρίως για τον νεαρό τότε άγαμο κληρικό Ιωάννη Κρεστιάνκιν

Θα αρχίσω με την ιστορία που έμαθα τυχαία. Όταν κρατούσα σημειώσεις από τις αναμνήσεις της Γκαλίνας Βικτόροβνα Τσερεπάνοβα για τον στάρετς Ιωάννη Σοκόλωβ, παρατήρησα πως κουτσαίνει.
- Σας πονούν τα πόδια; τη ρώτησα.
- Δόξα τω Θεώ με πονούν, μου απάντησε η γιαγιούλα. Αυτή την αρρώστια τη ζήτησα από τον Θεό όταν ήμουν νεαρή.

 Εν συντομία η ιστορία της είναι η ακόλουθη. Η Γκαλίνα ζούσε στο Ιρκούτσκ.
Μόλις είχε αποφοιτήσει από το δεύτερο έτος στο πανεπιστήμιο, όταν την κάλεσε η NKVD και της πρότειναν να γίνει πληροφοριοδότρια.

 Αυτή η προσφορά δεν έγινε τυχαία. Την περίοδο εκείνη κρύβονταν στο σπίτι της μερικοί ιερείς και ένας επίσκοπος. Η Γκαλίνα ήταν άτομο εμπιστοσύνης, γνώριζε πού γίνονταν οι μυστικές συναντήσεις και πού έκρυβαν οι πιστοί τα δέματα που μάζευαν για τους κρατούμενους ιερείς. Ταυτόχρονα οι αρχιερείς που στέλνονταν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης της εμπιστεύονταν ιερά κειμήλια, όπως για παράδειγμα τον σταυρό του Αγίου Ιννοκεντίου του Ιρκούτσκ. 0 επίσκοπος που της εμπιστεύτηκε το σταυρό δεν επέστρεψε από το στρατόπεδο συγκέντρωσης και έτσι ο σταυρός έμεινε στα χέρια της Γκαλίνα.

 Οι Ορθόδοξοι του Ιρκούτσκ ήταν πολύ ενωμένοι και η αποστολή των οργάνων ασφαλείας ήταν να «φυτέψουν» στο περιβάλλον τους έναν πληροφοριοδότη, έναν προδότη. Η φοιτήτρια Γκαλίνα αρνήθηκε την πρόταση. Τότε την έθεσαν μπροστά σ’ ένα δίλημμα: Είτε θα δεχτεί να γίνει πληροφοριοδότρια και έτσι να τελειώσει το πανεπιστήμιο και μάλιστα αμέσως να βρει μια καλή δουλειά είτε, αν αρνηθεί, θα αποβληθεί από το πανεπιστήμιο ως «θρησκευτική αντεπαναστάτρια». Το χτύπημα ήταν φοβερό για την Γκαλίνα, η οποία από

Από την υμνολογία της Αγίας μάρτυρος Ματρώνας της εν Θεσσαλονίκη

Αποτέλεσμα εικόνας για МАТРОНА СОЛУНСКАЯ (ФЕССАЛОНИКИЙСКАЯ), МЦ
  Ενώπιον του Θεού εκείνο που μετράει κι έχει σημασία δεν είναι ασφαλώς τα πλούτη και η δόξα, η επίγεια κατάσταση του ανθρώπου, είτε της ελευθερίας είτε της δουλείας, ό,τι δηλαδή είναι φθαρτό με ημερομηνία λήξεως, αλλά ό,τι παραμένει στην αιωνιότητα. 
Κι αυτό είναι η αρετή του ανθρώπου, η ζωή η σύμφωνη με το θέλημα του Θεού.῾῾Μη θησαυρίζετε θησαυρούς επί της γης - όπως λέει ο Κύριος - όπου σης και βρώσις αφανίζει και όπου κλέπται διορύσσουσι και κλέπτουσι. Θησαυρίζετε θησαυρούς εν ουρανώ᾽᾽. 

Ο άγιος υμνογράφος φωνάζει εν προκειμένω στην ωδή ς´, αντιδιαστέλλοντας τη δούλη Ματρώνα προς την κυρία της Παντίλα: ῾῾Η Ματρώνα δεν κρίνεται σαν δούλη ή σαν ελεύθερη, με βάση τον Χριστό. Κρίνεται από την ομορφιά της αρετής της, γιατί ήταν στολισμένη με τους τρόπους της ευσέβειας᾽᾽ (῾῾Ου δούλος εν Χριστώ ουκ ελεύθερος κρίνεται, αλλ᾽ αρετής ευμορφία, ευεβείας τρόποις κεκοσμημένη᾽᾽).
Αποτέλεσμα εικόνας για МАТРОНА СОЛУНСКАЯ (ФЕССАЛОНИКИЙСКАЯ), МЦ
 Κι αυτό σημαίνει ότι η αγία Ματρώνα, και βεβαίως κάθε χριστιανός συνεπής, κινείται σε επίπεδο αληθινής ελευθερίας, πέρα από τις δεσμεύσεις που προκαλεί ο κόσμος αυτός στην ψυχή του ανθρώπου. Διότι ελεύθερος είναι αυτός που προσβλέπει πέρα από τα επίγεια κι είναι έτοιμος να δώσει και τη ζωή του προς χάρη του Κυρίου, ο Οποίος ήρθε στη γη ως δούλος, ακριβώς για να δώσει ελευθερία στον άνθρωπο. ῾῾

Αυτός που καταδέχτηκε τη μορφή δούλου, να γίνει δηλαδή άνθρωπος, ο Χριστός ο Θεός μας, θέλοντας να ελευθερώσει τον άνθρωπο από τα δεσμά της φθοράς και του θανάτου, μνηστεύτηκε εσένα ως μάρτυρα νύμφη Του και σε ελευθέρωσε από το ζυγό της δουλείας᾽(῾῾Ο δούλου καταξιώσας δέξασθαι μορφήν Χριστός ο Θεός, ελευθερώσαι ταύτην βουληθείς εκ φθοράς και θανάτου δεσμών, από ζυγού δουλείας σε, Μάρτυρα Νύφην εμνηστεύσατο᾽᾽) (ωδή α´).

π.Γεώργ.Δορμπαράκης

Σπάνια εικόνα με την Παναγία και Σιναϊτες Αγίους

Αποτέλεσμα εικόνας για SFANTUL IOAN SCARARUL

Στο μέσον η Παναγία.Από αριστερά Άγιος Γεώργιος ο Σιναϊτης, Άγιος Νείλος ο Σιναϊτης,Άγιος Αναστάσιος ο Σιναϊτης,Άγιος Ιωάννης ο Σιναϊτης(της Κλίμακος)

Όρος Σινά (1230)

Της Σαρακοστής τ ΄αληθινά.


 Εκείνη η Σαρακοστή του 2003 , πόσο διαφορετική του φαινόταν από όλες τις προηγούμενες . Όλους τους ένιωθε αδέλφια του . 

  Μια περίεργη αίσθηση , που κορυφωνόταν κάθε φορά που έβγαινε στην πολύβουη πόλη , στο κέντρο της Αθήνας και ανακατευόταν με τους ανθρώπους που όλο κάτι κυνηγούσαν . Του άρεσε να παρατηρεί τα πρόσωπά τους και προσπαθούσε να βάζει έναν καλό λογισμό για όλους τους. Ήθελε να γινόταν, όλοι αυτοί οι πολυμέριμνοι άνθρωποι , να βίωναν αυτές τις τόσο ξεχωριστές μέρες , έστω για ελάχιστα όπως εκείνος . Αυτό το απερίγραπτο με λέξεις αίσθημα της χαρμολύπης , της θυσιαστικής αγάπης το σκίρτημα , του φιλότιμου αγώνα το πνεύμα μέσα στο στάδιο των αρετών .Την ελπίδα για την Νίκη της αληθινής Ζωής, την ζωογόνο αποκαραδοκία της Ανάστασης . 

 Ήθελε να γινόταν σε όλες αυτές τις βιαστικές και αγχωμένες μορφές τους , να ζωγράφιζε ο Κύριος της μετανοίας τα ανόθευτα τα χρώματα , να τις αυλάκωνε με δάκρυα λύτρωσης για της επιστροφής την μεγάλη και υπέρλογη τούτη γιορτή ! Μα πάντα κάτι τον προσγείωνε και του χαλούσε την κατανυκτική διάθεση .

  Άνθρωποι ανυποψίαστοι , νεκροζώντανοι όπως τους ονόμασε ο Κύριος στο Ευαγγέλιό Του,που γι αυτούς άλλη μια μέρα απ τις πολλές ξημέρωσε , να συνεχίσουν να βλάπτουν με έργα και με λόγια του Χριστού την πανίερη φήμη .

Τα σκεφτόταν όλα τούτα σαν περνούσε έξω από τον Άγιο Γεράσιμο της Πολυκλινικής και έφερνε στο μυαλό του τον Γέροντα Πορφύριο και ένα περιστατικό από τον βίο του, μόλις εδώ ξεκινούσε να λειτουργεί μια Κυριακή και από απέναντι το μαγαζί με τους δίσκους , άρχισε δυνατά στη διαπασών να ακούγονται τραγούδια ! Θορυβήθηκε στην αρχή ο Άγιος και βγήκε να διαμαρτυρηθεί, αλλά εισέπραξε χλεύη,ειρωνεία και ασέβεια !

Μα ύστερα από λίγο τον φώτισε ο Κύριος να καταλάβει , πως τίποτα δεν μπορεί να μας χωρίσει από την αγάπη και την Κοινωνία του Χριστού μας , μόλις το είναι μας δίνεται σε Εκείνον ολοκληρωτικά ! Μακάρι να τα κατάφερνα και εγώ όπως

Κυριακή, 26 Μαρτίου 2017

Δεν υπάρχει ελπίς για το ανθρώπινον γένος...

Image may contain: 1 person, standing and outdoor

Το παρακάτω κείμενο γράφτηκε στον καιρό του Όθωνα και δημοσιεύθηκε σε ημερήσια εφημερίδα των Αθηνών.
Αναφέρεται στον θάνατο ενός παλληκαριού, του Λάμπρου, παλαιού αγωνιστή της Επανάστασης, που είχε καταντήσει να ζητιανεύει στους δρόμους, όπως και οι περισσότεροι αγωνιστές του 21.
Ο ανώνυμος αρθρογράφος φαίνεται οτι ήταν συναγωνιστής του Λάμπρου στον αγώνα για την απελευθέρωση του Γένους.
Ζήτουλας και αυτός...

Εν Αθήναις, 30η του Μαϊου 1849
"Ξημερώνοντας η Τετράδη, βρήκαν τον Λάμπρο αποθαμένον καταμεσής της οδού Ερμού, ολίγα βήματα απόστασιν απο το καφενείον "Η Ωραία Ελλας", όπου συνήθως μαζωχνόμαστε ημείς οι κακομοιραίοι, δια να ζητιανέψωμεν την παλαιάν μας ηρωοσύνην, προς το όφελος και την δόξαν της σημερνής πατρίδος.

Το άλλοτες ρωμαλέον σώμα του ειχε περιέλθει εις αθλίαν κατάστασιν, από τες πολλές πληγές που του είχαν δώκει οι μαχαίρες των Τούρκων και οι αρρώστειες της ανέχειας.
Τόσον ταλαιπωρημένη ήτο η αδύναμη σάρκα του, ώστε θα έλεγες οτι τον άνθρωπο αυτόν, τον είχαν φονεύσει πριν από τον φυσικόν του θάνατον...

H προσευχή είναι ειλικρινής ζωντανός διάλογος με τον Θεό


Έρχονται στιγμές που η προσευχή χάνεται, σαν μια πηγή που σε δρόσιζε και τώρα την κατάπιε η δίψα της γης. Λόγια δεν βρίσκεις να πεις. Κάποτε χάνεται ακόμη κι αυτή η διάθεση να μιλήσεις με τον Θεό. Όμως δεν πρέπει να μας τρομάζει, γιατί αυτή είναι η ανθρώπινη ψυχή και η ζωή μας ολάκερη. 
Μια άστατη θάλασσα που πότε η γαλήνη της γλυκαίνει την ματιά μας και πότε τα κύματα της φοβίζουν την καρδιά μας. 

Εκείνες τις στιγμές λοιπόν που όλα μοιάζουν δύσκολα και ράθυμα, ίσως και τεντωμένα στα άκρα της υπομονής ή στις αντοχές της θλίψης μας, ας μάθουμε την σχέση ειλικρίνειας με τον Θεό.
 «Ναι Θεέ μου, δεν έχω όρεξη για προσευχή, ούτε να σου μιλήσω δε μπορώ. Νιώθω να σε ποθώ, μα είμαι τόσο κουρασμένος και τόσο ψυχρός που λέξεις δε βρίσκω να σου πω. Ίσως και να μην θέλω….»

 Αυτή η ειλικρίνεια,αυτή η σιωπή,η αποδοχή ότι τώρα δεν μπορώ, δεν νιώθω, περνάω μια μεγάλη νύχτα, δίχως ενοχές γι αυτό, και χωρίς να απολογούμαι ή να στριμώχνω τον εαυτό μου, όσο κι αν σας φαίνεται παράξενο ή παράδοξο, είναι προσευχή. 
Γιατί η προσευχή είναι ειλικρινής ζωντανός διάλογος με τον Θεό. Ο Θεός αναζητά πάντα ο ειλικρινές κομμάτι του εαυτού μας για να συνδεθεί. Οχι τον ρόλο ή την μάσκα μας. Η αυθεντικότητα είναι η γη που ανθίζει η σχέση με τον Θεό. Να μπορείς να του πεις ότι, τον αγαπάς με την ίδια ελευθερία που θα του έλεγες, ότι έχω παράπονα από σένα. Να έχεις την δίψα να τον κυνηγάς και άλλοτε να αφήνεις σε Εκείνον κάθε πρωτοβουλία του Έρωτα σας.

π.Χαράλαμπος Παπαδόπουλος

Τριάντα καράβια αρμένιζαν


Καθιστικό τραγούδι από την Πύλο της Μεσσηνίας αφιερωμένο στην Ναυμαχία του Ναυαρίνου που περιέχεται στο μουσικό έργο "Ο Μωριάς του 21" που εκδόθηκε με την ευγενική χορηγία του αειμνήστου Καπετάν - Βασίλη Κωνσταντακόπουλου.

Κώστας Παυλόπουλος: τραγούδι
Γιάννης Παυλοπουλος: βιολί
Στέλλα Βαλάση: σαντούρι
Δημήτρης Κωνσταντής: λαούτο
Ηχοληψία: Γιάννης Συγλέτος


Ο τουρκοαιγυπτιακός στόλος υπό την αρχηγία του Ταχίρ – πασά, εισήλθε στον κόλπο του Ναυαρίνου για να εφοδιάσει τις χερσαίες δυνάμεις του Ιμπραήμ που ρήμαζαν την Πελοπόννησο.

Στις 6 Ιουλίου του 1827 οι τρεις Μεγάλες δυνάμεις είχαν καταλήξει με τη συνθήκη του Λονδίνου στη δημιουργία ημιανεξάρτητου, φόρου υποτελούς στο Σουλτάνο, ελληνικού κράτους.

Σάββατο, 25 Μαρτίου 2017

ΚΥΡΙΑΚΗ Δ'ΝΗΣΤΕΙΩΝ-Βοήθησέ με Κύριε!

Σκέψεις στο ευαγγελικό ανάγνωσμα της Κυριακής 26 Μαρτίου 2017 (Δ’ Νηστειών- Αγ. Ιωάννου της Κλίμακος, Μαρκ. θ’ 17-31)

Αποτέλεσμα εικόνας για верую, Господи! помоги моему неверию.
Ένας πατέρας έφερε μπροστά στον Χριστό το δαιμονισμένο παιδί του ώστε ο Κύριος να το θεραπεύσει. Ο Χριστός ρώτησε τον πονεμένο πατέρα αν πράγματι πιστεύει κι ο πατέρας απάντησε:
Ναι Κύριε, πιστεύω, βοήθησε με την απιστία μου!

Μαζί με τη φωνή του πατέρα εκείνου προς τον Χριστό, στρέφεται σήμερα και η δική μας φωνή. Κι αν δεν έχουμε όλοι δαιμονισμένα παιδιά για να τα πάμε στον Κύριο, όλο και κάτι ασθενές έχει ο καθένας στη ζωή του -είτε αυτό φαίνεται, είτε αυτό όχι- και καλεί τον Χριστό να το θεραπεύσει.
Ο πατέρας που παρακαλά τον Χριστό και Τον ομολογεί ως Κύριο θα μπορούσε να ‘ναι ο καθένας.

“Βοήθησε Κύριε την απιστία μου! Βοήθησέ με, τις στιγμές που ενώ λέω ότι Σε πιστεύω, αισθάνομαι ασφυκτικά μόνος, τότε που νομίζω πως με το μέρος μου δεν έχω κανέναν”…
Κι επειδή είμαι μόνος, κλείνω τις πόρτες και τα παράθυρα της ψυχής μου προς τον Χριστό και τους αδελφούς μου. Κι όσο είμαι μόνος, γίνομαι -αυτό που λένε- “αμαρτωλός” γιατί στη μοναξιά μου, πέφτω θύμα της σκλαβιάς του εαυτού μου. Τότε, νομίζω πως απ’ όλους είμαι ανώτερος. Ανώτερος ακόμη κι απ’ το Θεό… Τότε είναι που δε σηκώνω ούτε μύγα στο σπαθί μου.

“Βοήθησέ με Κύριε, γιατί τότε δείχνω ότι δεν Σε πιστεύω στ’ αλήθεια. Η απελπισία μου είναι η απιστία μου. Βοήθησέ με, όταν βλέπω ότι γύρω μου δεν υπάρχει καμιά εναλλακτική, όταν τα πάντα φαίνονται μονόδρομος, όταν ο εαυτός μου νομίζω πως αδυνατεί ν’ αντεπεξέλθει. Αδυνατεί, γιατί καταλαβαίνει πόσο περιορισμένος είναι”.
Αν θέλουμε πειστήρια, μια βόλτα στο κοιμητήριο θα μας πείσει…

“Βοήθησέ με Κύριε, γιατί ξεχνώ να εμπιστεύομαι κι επειδή δεν εμπιστεύομαι, τότε αδυνατώ και να πιστέψω. Πίστη κι εμπιστοσύνη άλλωστε μαζί δε πάνε;

Άμα Χριστέ δε Σ’ εμπιστευτώ, τότε πως θα Σε γνωρίσω”;

Όσο περισσότερο μόνοι, τόσο πιο εύκολα ξεχνάμε ότι ντυθήκαμε τον Χριστό μες την Κολυμπήθρα κι ότι Τον βρίσκουμε στ’ Αγιοπότηρο…

Για να βρούμε τον Θεό, πρέπει να βρούμε τις ατέλειές μας, να μη τις φοβόμαστε, να τις εμπιστευτούμε στον Χριστό. Πώς θα τις εμπιστευτούμε, άμα δεν τις ξέρουμε, αν δεν τις αναζητάμε;

Μας άφησεν ο Χριστός την Εξομολόγηση, μυστήριο μέγα και ιερό. Μυστήριο, όχι δικαστήριο! Ο άνθρωπος συναντά τον Χριστό, πρόσωπο με πρόσωπο, στου πνευματικού το πετραχήλι. Θέλει ταπείνωση, δεν απλό πράγμα: η αληθινή εξομολόγηση θέλει αγώνα -αγώνα πρώτα απ’ όλα μέσα μας.

Ας αφήσουμε τον πονεμένο πατέρα της σημερινής ευαγγελικής περικοπής να μιλήσει στον καθένα από ‘μας. Να παρακαλάμε τον Χριστό να μας φωτίζει να βλέπουμε τη δική μας απιστία, τη δική μας ατέλεια, τη δική μας απομάκρυνση απ’ Αυτόν: τη δική μας αμαρτία. Ας αφήσουμε τις αμαρτίες των άλλων και να δούμε τη δική μας.

Να την αναγνωρίσουμε και να την εξομολογηθούμε. Τότε θα ‘χουμε κάνει, ακριβώς κι εμείς, τον πνευματικό αγώνα που έκανε μέσα του ο πατέρας του Ευαγγελίου. Τότε, επίσης, το μόνο σίγουρο είναι, ότι ο Χριστός θα μας ακούσει και θα μας θεραπεύσει ψυχή τε και σώματι

…γιατί ακριβώς Τον εμπιστευθήκαμε, κάναμε, αυτό που λεν’ οι πατέρες, “αρχή μετανοίας”.

Ιάσων Ιερομ.

Η προσευχή του Θ.Κολοκοτρώνη στην Παναγιά(απόσπασμα ταινίας)




Έκθεση εντεκάχρονης με θέμα την χρονομηχανή. Επέλεξε την Επανάσταση του 1821.

Έκθεση εντεκάχρονης με θέμα την χρονομηχανή. Επέλεξε την Επανάσταση του 1821.
No automatic alt text available.

ΚΗΡΥΓΜΑ ΚΥΡΙΑΚΗΣ Δ’ΝΗΣΤΕΙΩΝ-Το ακάθαρτο πνεύμα

Αποτέλεσμα εικόνας για duminica a patra din postul mare
Αμέσως μετά την Μεταμόρφωσή Του ο Κύριος, κατεβαίνοντας με τους τρεις μαθητές, τον Πέτρο, τον Ιάκωβο και τον Ιωάννη, από το Θαβώρ, συναντά τους υπόλοιπους εννέα περιστοιχισμένους από κόσμο. Μαζί τους βρίσκεται κι ένας πατέρας, ο οποίος έχει φέρει το παιδί του να το θεραπεύσει ο Χριστός από το δαιμονικό πνεύμα, το οποίο τον διακατέχει.
Ο πατέρας ζήτησε πρώτα από τους υπόλοιπους μαθητές να κάνουν καλά το παιδί του, αλλά αυτοί δεν μπόρεσαν. Έτσι, έρχεται στον ίδιο το Χριστό. Ο Κύριος, αφού λέει ότι η γενιά των ανθρώπων είναι άπιστη στο Θεό και αναρωτιέται μέχρι πότε θα την ανέχεται, ζητά να του φέρουν το παιδί.
Μόλις το πνεύμα βλέπει το Χριστό, κάνει το παιδί να ταράζεται και να κυλιστεί βγάζοντας αφρούς. Αυτό το έκανε από την μικρή του ηλικία. Άλλοτε το έριχνε στη φωτιά και άλλοτε στο νερό. Ο πατέρας ζητά από τον Κύριο να τον ευσπλαχνισθεί και να τον βοηθήσει. Ο Χριστός του ζητά να πιστέψει.
Και ο πατέρας απαντά: «Πιστεύω Κύριε! Αλλά βοήθησέ με, γιατί η πίστη μου δεν είναι δυνατή».
Τότε ο Χριστός, βλέποντας ότι συγκεντρωνόταν κόσμος, προστάζει το ακάθαρτο πνεύμα να βγει από το παιδί και να μην ξαναμπεί μέσα του. Το πνεύμα θα φύγει και το παιδί θα μοιάσει με νεκρό. Όμως ο Χριστός θα το σηκώσει και θα δείξει σε όλους τη δύναμη του Θεού. Στο ερώτημα, μάλιστα, των μαθητών Του, γιατί οι ίδιοι δεν μπόρεσαν να βγάλουν το πνεύμα από το παιδί, ο Χριστός θα απαντήσει ότι το γένος των δαιμόνων δεν μπορεί να φύγει από τον άνθρωπο, παρά μόνο με προσευχή και νηστεία (Μάρκ. 9, 17-31).

Ας αναλογιστούμε, αγαπητοί μου αδελφοί, το δράμα του πατέρα να έχει ένα παιδί που δεν μπορούσε να έχει τον εαυτό του ακέραιο.

Χώματα με Ιστορία - Ο Γέρος του Μωριά - ΕΤ3



Χώματα με Ιστορία - Ο Γέρος του Μωριά - ΕΤ3 

Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΠΟΥ ΔΕΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΘΗΚΕ...

Image may contain: 1 person, text

 Ήταν 22 Φεβρουαρίου όταν ο Αλέξανδρος Υψηλάντης θα πέρναγε τον ποταμό Προύθο, θα σήκωνε το λάβαρο της Ελληνικής επανάστασης και θα καλούσε και τους υπόλοιπους Έλληνες σε ξεσηκωμό. 
 Τελικά οι Έλληνες ξεσηκώθηκαν. Η 25η Μαρτίου παρέμεινε ιστορικά για να συνδεθεί με τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου. Συνήθως ξεχνάμε τη συγκεκριμένη επέτειο του απελευθερωτικού αγώνα την ημέρα που η σκλαβιά μας χτύπησε τη πόρτα. Ήταν μια Τρίτη, αποφράς χαρακτηρίστηκε, η 29η Μαΐου 1453. Εκεί στην Πύλη του Ρωμανού έπεφτε ο τελευταίος Ρωμιός Αυτοκράτορας ο Κωνσταντίνος Παλαιολόγος. Η Πόλη δεν παραδόθηκε. Έπεσε με αγωνιστική αξιοπρέπεια. Έτσι κι' αλλιώς η Πόλη δεν μπορούσε να σωθεί. Η θυσία όμως των υπερασπιστών της έμεινε στα χείλη του λαού. " Πάλι με χρόνια και καιρούς...".

Ξεσηκώθηκε λοιπόν ο Ελληνισμός το 1821. Τα πράγματα στην αρχή πήγαιναν καλά. Οι νίκες έφερναν ενθουσιασμό και ελπίδες. Όλοι σκέπτονταν τη στιγμή που θα έφταναν στην Κωνσταντινούπολη γιατί σ' αυτό το όραμα ορκίζονταν οι αγωνιστές... Και ξαφνικά όπως πάντα μετά τις πρώτες νίκες τα μυαλά πήραν αέρα... Έφτασαν και τα δυο Αγγλικά δάνεια και βγήκαν στη φόρα τα πάθη μας. Το χρήμα, τα συμφέροντα, οι ξένες Δυνάμεις, και οι εκάστοτε προδότες,
(αυτοί ποτέ δεν λείπουν),οδήγησαν σε δυο εμφύλιους. Πολεμούσαμε τους Τούρκους και σκοτωνόμαστε και μεταξύ μας. Τελικά στα 1827 τα πάντα είχαν χαθεί... Αυτή ειναι η πικρή αλήθεια. Είχαν περάσει έξι χρόνια και το αποτέλεσμα δραματικό. Μια μάζωξη κάτω απο μια τέντα στην Τροιζήνα όταν κατάλαβαν ότι οδηγούνται στο γκρεμό έσωσε την κατάσταση. Η Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας έσωσε την κατάσταση, γιατί εκεί ακούστηκε μια βροντερή φωνή, του Γέρου του Μωριά, που έβλεπε τα πάντα να χάνονται, να φωνάξει!!! Ιωάννης Καποδίστριας, αυτή ειναι η γνώμη μου...

 Ένας ιστορικός διάλογος που έγινε σε μια Αγγλική φρεγάτα δείχνει γλαφυρά την κατάσταση. Ο Κολοκοτρώνης θέλει να ενημερώσει τον ναύαρχο Hamilton ότι οι Έλληνες Σκέπτονται να καλέσουν τον Καποδίστρια... 
Η απάντηση του Hamilton αφοπλιστική... " Πάρτε όποιον διάβολο θέλετε γιατί αλλιώς εχαθήκατε...". 
Αυτή ήταν η κατάσταση όταν έφτασε Εκείνος για να σηκώσει το Σταυρό ενός Έθνους... Και τον σήκωσε... Και εισέπραξε την αμοιβή του... Μια σφαίρα εξ' επαφής στην πάλλευκη κεφαλή του και μια μαχαιριά στα σώθηκα... 186 χρόνια απο τότε γιορτάζουμε την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης... Περίεργο δεν γιορτάζουμε το τέλος της... Δεν γιορτάζουμε την ανεξαρτησία μας... Ίσως γιατί βαθειά μεσ' τη ψυχή μας ξέρουμε την αλήθεια... Λευτερωθήκαμε απ' την ημισέληνο και σκλαβωθήκαμε στους Φράγκους που υποτίθεται κουβαλούν τον Σταυρό. Λες και δεν τους ξέραμε. Λες και ξεχασαμε τις σταυροφορίες τους που τα έκαναν όλα ρημαδιό... 57 χρόνια κράτησαν την Κωνσταντινούπολη και τα 50 έκλεβαν τα υπάρχοντα της... 
Η Ελληνική επανάσταση δεν ολοκληρώθηκε... Δεν ολοκληρώθηκε γιατί πρώτα απ' όλα δε λευτερώσαμε τη Πρωτεύουσα μας την Κωνσταντινούπολη. Δεν ολοκληρώθηκε γιατί πέσαμε απ' τη μιά σκλαβιά στην άλλη... Δεν ολοκληρώθηκε γιατί τα Γκουβέρνα που μας κυβέρνησαν ήταν ψεύτικα. Ήταν ψευτορωμαίικο που έλεγε ο Κοσμάς ο Αιτωλός... Μας έλεγε να μη το πιστέψουμε και μεις φτιάξαμε στρατούς κομματικούς για να τους υπερασπίζουμε... Δεν ολοκληρώθηκε γιατί όταν κάνεις μια επανάσταση για να λευτερωθείς, προσέχεις να μην ξαναπέσεις σε σκλαβιά... 
Ας ελπίσουμε στα λόγια του Πατροκοσμά ότι το ψευτορωμαίικο θα φύγει πιςω... Ας πιστέψουμε στα λόγια του Παίσιου ότι κάποια στιγμή θα τους πάρουμε με τις πέτρες... Ας ελπίσουμε... Κανείς δεν πέθανε ελπίζοντας, ειδικά τούτες τις μέρες που ο γείτονας Σουλτάνος κάνει ότι περνά απο το χέρι του...

ΚΥΡΙΑΚΗ Δ'ΝΗΣΤΕΙΩΝ:«Ω γενεά άπιστος, έως πότε προς υμάς έσομαι; έως πότε ανέξομαι υμών;»

π.Θεμιστοκλής Μουρτζανός

Σχετική εικόνα

 Συχνά οι άνθρωποι προκαλούμε τον Θεό. Δεν είναι τόσο η αμαρτωλότητά μας, το γεγονός ότι οι σκέψεις, οι πράξεις, η ζωή μας εν γένει αφίσταται του θεϊκού θελήματος, όπως αυτό αποτυπώνεται στο Ευαγγέλιο και στην ζωή της Εκκλησίας. Κυρίως είναι η ολιγοπιστία ή η απιστία ή η αδιαφορία μας για την παρουσία του Θεού στην ζωή μας. Τη αμαρτωλότητά μας ο Θεός την συγχωρεί. Άλλωστε, γι’ αυτό ενηνθρώπησε. Όταν η αμαρτία οδηγεί στην επίγνωση των ορίων μας, όταν η απάντησή μας σ’ αυτήν είναι η ταπείνωση και η μετάνοια, παύει να είναι πρόκληση. Γίνεται αγώνας υπέρβασης.

 Κάποιοι όμως από μας πορευόμαστε σαν να μην υπάρχει ο Θεός. Είμαστε τόσο αδιάφοροι ζώντας με τον τρόπο του εαυτού μας. Έχουμε μεταθέσει την σχέση με τον Θεό στο μεταφυσικό πεδίο και επειδή βλέπουμε ότι έχουμε χρόνο μπροστά μας δεν αισθανόμαστε την ανάγκη ούτε να γνωρίσουμε ούτε να αγαπήσουμε ούτε να ακολουθήσουμε ό,τι ο Θεός είναι και μας αφήνει να δούμε.
 Άλλοι είμαστε ολιγόπιστοι. Μένουμε στο συμφέρον μας. Αν ο Θεός μας χρειάζεται, τότε σπεύδουμε να Τον επικαλεστούμε, αλλά όχι με την καρδιά μας. Δεν είμαστε έτοιμοι να αποδεχθούμε το θέλημά Του για μας, αλλά ζητούμε να Το διαμορφώσουμε κατά την δική μας κρίση. Γι’ αυτό και εύκολα απογοητευόμαστε και μελαγχολούμε έναντί Του.
 Άλλοι πάλι είμαστε άπιστοι. Ζητούμε σημεία για να πιστέψουμε, όχι για να αλλάξουμε την ζωή μας, αλλά για να βάλουμε στην λογική μας την ιδέα του Θεού ως μία από τις αλήθειες της ζωής. Και επειδή τα θαύματα δεν έρχονται στην προοπτική των αισθήσεων, αλλά στην προοπτική της ανοιχτής καρδιάς, η οποία ζητά αυθεντικά τον Θεό και παραδίδεται στην αγάπη Του, παραμένουμε «γενεά άπιστος».

Η Υμνολογία της Δ' Κυριακής των Νηστειών

Θεοδώρου Ρόκα 
Θεολόγου -Μ.Α. Ερμηνευτικής θεολογίας
Αποτέλεσμα εικόνας για SFANTUL IOAN SCARARUL FRESCA
Δ' Κυριακή των Νηστειών η ερχόμενη Κυριακή και είναι αφιερωμένη στον άγιο Ιωάννη τον Συγγραφέα της Κλίμακος ("τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, Κυριακῇ τετάρτῃ τῶν Νηστειῶν, μνήμην ποιοῦμεν τοῦ Ὁσίου Πατρὸς ἡμῶν Ἰωάννου, τοῦ Συγγραφέως τῆς Κλίμακος" Συναξάρι της ημέρας)

 Ο τόπος γέννησής του αγίου Ιωάννου δεν είναι γνωστός. Είναι γνωστό όμως ότι σε ηλικία 16 ετών έγινε δόκιμος Μοναχός στην Ιερά Μονή του Σινά και ασκήθηκε στην υπακοή κοντά στον Αββά Μαρτύριο. Μετά από τέσσερα χρόνια εκάρη μοναχός και πήρε το όνομα Ιωάννης, ενώ στη συνέχεια χειροτονήθηκε Ιεροδιάκονος και Ιερομόναχος για τις ανάγκες της Μονής. Έμεινε στην αδελφότητα της Μονής Σινά για 19 χρόνια αφότου και αποβίωσε ο Γέροντάς του.
Τότε, σε ηλικία 35 ετών μετά από ένα σύντομο εποικοδομητικό προσκυνηματικό ταξίδι στα πνευματικά κέντρα της εποχής του, αποσύρθηκε σε ερημική τοποθεσία στους πρόποδες του βουνού Σινά όπου ασκήθηκε αυστηρά στην ησυχία και τη μελέτη Πατερικών πνευματικών συγγραμμάτων. Η φήμη του ως αγίου πνευματικού ανδρός εξαπλώθηκε και έτσι μετά από 40 χρόνια άσκησης στην έρημο, δηλαδή σε ηλικία πλέον 75 ετών έγινε ηγούμενος της ιστορικής Μονής του Σινά. Έμεινε στη Μονή για 4 έτη ως ηγούμενος καθοδηγώντας την εκεί αδελφότητα και κατόπιν, αφήνοντας αντικαταστάτη του τον αδελφό του Γεώργιο, αποσύρθηκε πίσω στην έρημο για μικρό χρονικό διάστημα, έως ότου παρέδωσε την οσιακή του ψυχή στα χέρια του Δημιουργού και Πλάστη του σε ηλικία περίπου 80 χρόνων.

 Το έργο του "Κλίμαξ" ένα βιβλίο που θεωρείται ότι έχει βοηθήσει πολλές ψυχές διαμέσου των αιώνων και μέχρι σήμερα διαβάζεται από τους πιστούς και ιδιαίτερα από τους Ορθόδοξους μοναχούς.
Ολόκληρη η υμνολογία της Δ' Κυριακής των Νηστειών είναι αφιερωμένη στον άγιο Ιωάννης της Κλίμακος, με εξαίρεση το δοξαστικό των Αίνων της Κυριακής καθώς και το δεύτερο ιδιόμελο των αποστίχων του κατανυκτικού εσπερινού, τα οποία είναι:

α) το μεν δοξαστικό: "Δεῦτε ἐργασώμεθα ἐν τῷ μυστικῷ ἀμπελῶνι καρποὺς μετανοίας, ἐν τούτῳ ποιούμενοι οὐκ ἐν βρώμασι καὶ πόμασι κοπιῶντες, ἀλλ' ἐν προσευχαῖς καὶ νηστείαις τάς ἀρετὰς κατορθοῦντες, τούτοις ἀρεσκόμενος, ὁ Κύριος τοῦ ἔργου δηνάριον παρέχει δι οὗ ψυχὰς λυτροῦται, χρέους ἁμαρτίας, ὁ μόνος πολυέλεος".


β) το δε ιδιόμελο: "Λῃσταῖς λογισμοῖς, περιπεσὼν ὁ Ἀδάμ, ἐκλάπη τὸν νοῦν, τραυματισθεὶς τὴν ψυχήν, καὶ ἔκειτο γυμνὸς ἀντιλήψεως, οὔτε Ἱερεὺς ὁ πρὸ τοῦ νόμου προσέσχεν αὐτῷ, οὔτε Λευΐτης μετὰ νόμον ἐπεῖδεν αὐτόν, εἰμὴ σὺ ὁ παραγενόμενος Θεός, οὐκ ἐκ Σαμαρείας, ἀλλ' ἐκ τῆς Θεοτόκου, Κύριε δόξα σοι".


Τα δυο αυτα υμνογραφικά στοιχεία είναι αεφιερωμένα σε ένα περιστατικό που αφηγείται το κατά Λουκάν ευαγγέλιο, στην παραβολή του καλού Σαμαρείτη (Λουκ. 10,25-37).

Η Δ' Κυριακή των Νηστειών λοιπόν ήταν αφιερωμένη στην παραβολή του καλού Σαμαρείτη διότι αποσκοπούσε να καταδείξει την αρετή της αγάπης προς τον πλησίον καθώς και της ανιδιοτελούς αγάπης, αρετές τις οποίες οφείλει να έχει κάθε χριστιανός χωρίς να αποσκοπεί στην εξαγορά του καλού και στην ανταπόδοσή του. 
Η παραβολή αυτή προβαλλόταν από την εκκλησία λίγες μέρες πριν τελειώσει η Μεγάλη Τεσσαρακοστή, με το τέλος της οποία συμπίπτει η αρχή της Αγίας και Μεγάλης Εβδομάδας, προκειμένου να καταστήσει εμφανές στους πιστούς πως ο άνθρωπος οφείλει να μιμείται την ανιδιοτελή αγάπη του Θεού, ο οποίος έδωσε τη ζωή του "λύτρο ἀντὶ πολλῶν" (Α' Τιμ. 2:6∙ Ματθ. 20:28∙ Μαρκ. 10:45)

Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου: Ομιλία στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου

Αποτέλεσμα εικόνας για fresca bunavestire
Πάλι σήμερα έχουμε χαρμόσυνες ειδήσεις, πάλι έχουμε μηνύματα ελευθερίας, πάλι έχουμε μια ανάκληση από την πτώση και μια επάνοδο στη ζωή, μια υπόσχεση ευφροσύνης και μια απαλλαγή από τη δουλεία. Ένας άγγελος συνομιλεί με την Παρθένο, για να μην ξαναμιλήσει ο διάβολος με γυναίκα.

 Λέει η Γραφή· «Τον έκτο μήνα της εγκυμοσύνης της Ελισάβετ στάλθηκε από τον Θεό ο άγγελος Γαβριήλ σε μια παρθένο, που ήταν μνηστευμένη με έναν άνδρα». 

Στάλθηκε ο Γαβριήλ, για να αποκαλύψει την παγκόσμια σωτηρία των ανθρώπων. Στάλθηκε ο Γαβριήλ, να φέρει στον Αδάμ τη βέβαιη αποκατάστασή του. Στάλθηκε ο Γαβριήλ, στην παρθένο, για να μεταβάλει την ατιμία του γυναικείου φίλου σε τιμή.
 Στάλθηκε ο Γαβριήλ, για να προετοιμάσει τον νυμφικό θάλαμο, ώστε να είναι αντάξιος για τον αμόλυντο Νυμφίο. 
Στάλθηκε ο Γαβριήλ, για να συντελέσει να νυμφευθεί το πλάσμα με τον πλάστη. Στάλθηκε ο Γαβριήλ, στο έμψυχο παλάτι του βασιλιά των αγγέλων.
 Στάλθηκε ο Γαβριήλ στην παρθένο που ήταν αρραβωνιασμένη με τον Ιωσήφ, αλλά που προοριζόταν για τον Ιησού, τον Υιό του Θεού. Στάλθηκε ο ασώματος δούλος σε αμόλυντη παρθένο. 
Στάλθηκε ο χωρίς αμαρτίες σ’ αυτήν που δεν θα γνώριζε τη φθορά. Στάλθηκε ο λύχνος, για να αναγγείλει τον ήλιο της δικαιοσύνης. Στάλθηκε ο όρθρος, που έρχεται πριν από το φως της ημέρας.
 Στάλθηκε ο Γαβριήλ, για να διαλαλήσει αυτόν που βρίσκεται στους κόλπους του Πατέρα και στην αγκαλιά της μητέρας. 
Στάλθηκε ο Γαβριήλ, για να δείξει αυτόν που κάθεται σε θρόνο αλλά και σε σπηλιά. 
Στάλθηκε ένας στρατιώτης, για να διατυμπανίσει το μυστήριο του μεγάλου βασιλιά. Χαρακτηρίζω μυστήριο αυτό που γίνεται κατανοητό με την πίστη και δεν εξερευνάται με τη φιλομάθεια, πρόκειται για μυστήριο που είναι άξιο προσκυνήσεως και όχι σχολαστικής εξετάσεως, δηλαδή για μυστήριο που είναι αντικείμενο θεολογικής έρευνας και όχι για κάτι που υπόκειται σε ακριβή μέτρηση.

Παρασκευή, 24 Μαρτίου 2017

Ο Σαμουήλ(Αριστοτέλης Βαλαωρίτης)

Αποτέλεσμα εικόνας για σαμουηλ κουγκι
-Καλόγερε, τί καρτερείς κλεισμένος μὲς στὸ Κούγκι;
Πέντε νομάτοι σόμειναν - κ' εκείνοι λαβωμένοι!
Κ'είναι χιλιάδες οι εχθροὶ ποὺ σ' έχουνε ζωσμένον!
Έλα νὰ δώσης τὰ κλειδιά, πέσε νὰ προσκυνήσης,
κι αφέντης ο Βελήπασας δεσπότη θὰ σὲ κάμη!

Έτζι ψηλὰ απὸ τὸ βουνὸ φωνάζει ο Πήλιο Γκούσης…
Κλεισμένος μὲς στὴν εκκλησὰ βρίσκετ' ο Σαμουήλης,
κι αγέρας παίρνει τὴ φωνὴ του Πήλιου του προδότη.

Χωρὶς ψαλμοὺς καὶ θυμιατά, χωρὶς φωτοχυσία,
γονατισμένοι, σκυθρωποί, μπρὸς στὴν Ωραία Πύλη,
πέντε Σουλιώτες στέκονται μὲ τὸ κεφάλι κάτου.

Βουβοὶ - δὲν ανασαίνουνε, καὶ βλέπεις κάπου-κάπου
όπου ένα χέρι σκώνεται καὶ κάνει τὸ σταυρό του.
Ακίνητα στὸ μάρμαρο σέρνονται τὰ σπαθιά τους -
σπαθιὰ ποὺ τόσο ἐδούλεψαν γιὰ τὸ γλυκό τους Σούλι!

Δὲ φαίνετ' ο καλόγερος, μόνος του στ' Άγιο Βήμα
προσεύχετο κ'ετοίμαζε τὴ μυστικὴ θυσία.
Σφιχτά-σφιχτὰ στὰ χέρια του εβάστα τὸ Ποτήρι
καὶ μύρια λόγι' απόκρυφα έλεγε του Θεού του.

Τὰ μάτια κατακόκκινα απ' τὲς πολλὲς αγρύπνιες
εκοίταζαν ακίνητα τὸ Σώμα καὶ τὸ Αίμα.
Τί θάλασσα, ποὺ κύματα έχει κρυφὲς ελπίδες!..
Σιγάτε βρόντοι τουφεκιών, πάψτε φωνὲς πολέμου,

Κι ο Σαμουὴλ τὴν ύστερη τὴν κοινωνιὰ θὰ πάρη!
Κ' εκεί ποὺ κοίταζ' ο παπὰς τὴ Σάρκα του Θεού του,
εκύλησ' απ' τὰ μάτια του στου ποτηριού τὰ σπλάχνα
σὰν τὴ δροσούλα διάφανο κρυφά-κρυφὰ ένα δάκρυ.

- Θεέ μου καὶ πατέρα μου, θαμμένος εδώ μέσα
Εδίψασα... Χωρὶς νερὸ ἡη θεία κοινωνιά σου
θὰ έμεν' ατελείωτη... Δέξου, γλυκέ μου Πλάστη,
αυτὸ τὸ μαύρο δάκρυ μου - μὴ τὸ καταφρονέσης.

Αμόλυντο καὶ καθαρὸ βγαίν' απ' τὰ φυλλοκάρδια.
δέξου τό, Πλάστη, δέξου τὸ - άλλο νερὸ δὲν έχω.
Ήτανε ήλιος κ' έλαμψε τὸ ιερὸ τὸ σκεύος.
Τὸ αίμα εζεστάθηκε, άχνισε, ζωντανεύει.

Αναγαλλιάζει ο Σαμουὴλ ποὺ είδε τὴ Θεία Χάρη
καὶ τρέμοντας αγκάλιασε τὸ θεϊκὸ ποτήρι
καὶ τόσφιξε στὰ χείλη του κι άκουσε ποὺ χτυπούσε
σὰν νάτανε λαχταριστὴ καρδιά, ζωὴ γιομάτη.
ανοίγ' η Πύλη του Ἱερού, σκύφτουν τὰ παλληκάρια.
τ' ανδρειωμένα μέτωπα τὸ μάρμαρο χτυπάνε,
καὶ καρτερούν ακίνητα του γέροντα τὰ λόγια.
επρόβαλ' ο καλόγερος. Τὸ πρόσωπό του φέγγει
σὰ χιονισμένη κορυφὴ στου φεγγαριού τὴ λάμψη.

Στὰ λαβωμένα χέρια του βαστούσ' ένα βαρέλι
πόκλειε μέσα θάνατο, φωτιὰ κι απελπισία.
Εκείνο μόνο τόμεινε..- εκείνο μόνο φθάνει!

Εμπρὸς στὴν Πύλη του ιερού μονάχος του τὸ στένει
καὶ τρεις φορὲς τὸ βλόγησε καὶ τρεις φορὲς τὸ φχέται.
Σὰν νάταν Αγια Τράπεζα, σὰν νάταν Αρτοφόρι
επίθωσ' ο καλόγηρος επάνω τὸ ποτήρι,
καὶ σιωπηλὸς κι ατάραχος άναψε θειαφοκέρι...

Τὰ γόνατά του εχτύπησαν ορμητικὰ τὴν πλάκα,
εσήκωσε τὰ χέρια του, τὸ πρόσωπό του ανάφτει -
κ' οι πέντε τὸν εκοίταζαν βουβοὶ μέσα στὰ μάτια...

ΟΙ ΑΡΧΙΕΡΕΙΣ ΣΤΟΝ ΑΓΩΝΑ ΤΟΥ 1821


Είναι γνωστόν αλήθεια ότι οι μύδροι των επικριτών δε στρέφονται γενικά κατά του κλήρου αλλά κυρίως κατά των αρχιερέων η γενικά κατά του ανωτέρου κλήρου. Σε πολλές μάλιστα περιπτώσεις γίνεται αντιδιαστολή ότι ενώ ο κατώτε­ρος κλήρος (εννοώντας τους ιερείς) συμμετέσχε και συνέπραξε σύξυλος στον αγώνα, ο ανώτερος κλήρος και μάλιστα οι αρχιερείς ήταν εκείνοι που αντέδρασαν και αντιτάχθηκαν σ' αυτόν.

Για να υποστηρίξουν δε τις απόψεις και ισχυρισμούς τους οι επικριτές επικαλούνται πραγματικά περιστατικά και λόγους των ίδιων των ιεραρχών, που μαρτυρούν ότι μεμονωμένα ο α' ή β' ιεράρχης, ή μερικοί τουλάχιστον από αυτούς, έδειχναν να δυσπιστούν και να αμφιβάλλουν για τη δυνατότητα επιτυχίας ενός τέτοιου εγχειρήματος, όπως ο γενικός ξεσηκωμός του γένους, ενώ για άλλους ότι έφθαναν να αντιδρούν και να φαίνονται ότι τάσσονται στο πλευρό των Τούρκων.Αναφέρονται ακόμα και ορι­σμένες αδυναμίες ή και πάθη των ιεραρχών, που τα προβάλλουν ως βδεληρά και αποτρόπαια, ξεχνώντας ότι και οι αρχιερείς είχαν σώμα και ήταν άνθρωποι σαν όλους τους άλλους συγχρόνους τους ή και σαν και εμάς σήμερα με τις μικροεπιθυμίες, φιλοδοξίες, όνειρα, εγωισμούς κ.λπ. και επομένως θα πρέπει να τους βλέπουμε -όσο κι' αν ήταν οι κατά τόπους κεφαλές της Εκκλησίας και εις τύπον Θεού -ως ανθρώπους και όχι ως αγγέλους.

Ξεπερνώντας λοιπόν τις ενδεχόμενες και αναγνωριζό­μενες ανθρώπινες αδυναμίες, που τους καταμαρτυρούν, θα πρέπει να αναζητήσουμε να δούμε εάν τελικά κατόρθωσαν να αρθούν στο ύψος των τότε περιστάσεων και να προσφέρουν θετικό έργο στην υπόθεση του 1821.

Επιχειρώντας μάλιστα να διερευνήσουμε τα μύχια των ανθρώπων εκείνων και να τους ηθογραφήσουμε καλό είναι να μη μένουμε στα λόγια ή τις ενέργειες κάποιας οποιασδήποτε στιγμής τους αλλά να αναζητούμε τις ορια­κές στιγμές της πολιτείας τους, και μάλιστα του τέλους τους, γιατί, όπως έγραφε και ο Θουκυδίδης, προς το τελευταίον εκβάν έκαστον των πριν υπαρξάντων κρίνεται, και ανάλογα να τους μακαρίσουμε ή να τους κατακρίνου­με, κατά το απόφθεγμα του Σόλωνος μηδένα προ του τέλους μακάριζε (αλλά και κατάκρινε).

Πόσο κοντά λοιπόν στην αλήθεια είναι ο ισχυρισμός των επικριτών ότι αντέδρασαν οι αρχιερείς στο 1821; Ήταν στα αλήθεια εναντίον της αποτινάξεως του τουρκι­κού ζυγού ή όχι; Αλλά και εάν δεν αντέδρασαν ποια η συμμετοχή τους στο έπος του 1821; Ποια η θετική και αδιαμφισβήτητη συνεισφορά τους στην παλιγγενεσία των Ελλήνων;
Το ερώτημα αυτό θα επιχειρηθεί να διερευνηθεί και να απαντηθεί. Πιο συγκεκριμένα θα αναζητηθούν στοιχεία και μαρτυρίες για το πόσοι και ποιοι από τους αρχιερείς συμ­μετέσχαν, αυτόβουλοι και απρόσκλητοι, ενεργά και δραστή­ρια στον αγώνα. Πόσοι και ποιοι πήραν στο ένα χέρι το Σταυρό και στο άλλο το γιαταγάνι. Πόσοι εγκατέλειψαν τις πατερίτσες για τα καρυοφύλλια, τους θρόνους για τα μετερί­ζια και τα ταμπούρια, την επισκοπή για την ελευθερία.

Ποιοι πάλι δοκιμάσθηκαν σαν αληθινοί ποιμένες χάρη του λαού στα ανήλια, υγρά, θεοσκότεινα, δυσώδη και φοβερά μπουντρούμια των τουρκικών φυλακών όπου επί μέρες και μήνες ή χρόνια καθημερινά δοκίμαζαν τα πάνδεινα βασα­νιστήρια και φρικτές στερήσεις.

"Οι Νεομάρτυρες δώσαν στους Ήρωες του '21 το μήνυμα ότι υπάρχει Ελπίδα και Ανάσταση και εδραίωσαν το αδούλωτο φρόνημα"

Ομιλία του π. Γεωργίου Σχοινά στον Άγιο Νικόλαο Φιλοπάππου
«Να κάνουμε Αληθινή Επανάσταση» (Παρέα της Τρίτης 21-3-2017)

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ

Αποτέλεσμα εικόνας για κολοκοτρωνης
1).Ο Κολοκοτρώνης και ο οξύθυμος στρατιώτης: Ο Κολοκοτρώνης έκανε μια μέρα δριμύτατες παρατηρήσεις σ’ ένα από τους άνδρες της φρουράς. Εκείνος, οξύθυμος καθώς ήταν, κατέβασε από τον ώμο το καρυοφύλλι του, σκόπευσε τον Κολοκοτρώνη στο κεφάλι και τράβηξε τη σκανδάλη. Αλλά το όπλο έπαθε εμπλοκή.
Ατάραχος, τότε, ο Γέρος του Μοριά του είπε:
- Σε τιμωρώ με δέκα ημέρες περιορισμό στη σκηνή σου, γιατί δεν συντηρούσες καλά το όπλο σου.


2) Κατέθεταν στη δίκη του Κολοκοτρώνη σειρά από μάρτυρες κατηγορίας ο ένας πίσω από τον άλλο. Σαν τελείωσε ή σειρά τους κι ήρθε η ώρα των μαρτύρων υπεράσπισης, μπήκε στην αίθουσα υποβασταζόμενος ένας ανάπηρος οπλαρχηγός, με το σώμα γεμάτο τούρκικα βόλια. Τότε, ο συνήγορος είπε προς το Δικαστήριο:
- Αυτή τη στιγμή δεν έρχεται ένας μάρτυς, αλλά ένας Μάρτυρας. Οι άλλοι μίλησαν με το στόμα τους. Ο καπετάνιος θα μιλήσει με τις πληγές του.΄Έχετε μπροστά σας μάρτυρες και Μάρτυρα. Επιλέξατε!


Η συμβολή του Ιερού Κλήρου στην επανάσταση του 1821

Αποτέλεσμα εικόνας για ΙΕΡΟς ΚΛΗΡΟς 1821
Η Ελληνική Επανάσταση, ως επιστέγασμα της αυγής και αναγέννησης του Νέου Ελληνισμού, αποτελεί ένα από τους πιο ένδοξους και σπουδαίους σταθμούς της ιστορικής μας πορείας.
Δεν ήταν μόνο το γεγονός ότι ένας λαός, με τον πολιτισμό του και την ψυχή του ακέραια, ανακτά την ελευθερία του και την πολιτική του οντότητα μετά από μακρά περίοδο δουλείας που δεν γνώρισε ποτέ άλλοτε στην ιστορία του, πραγματοποιώντας μερικώς τους σκοπούς του με την δημιουργία ελληνικού κράτους.

Η σημασία του Εικοσιένα και των χρόνων που προηγούνται έγκειται, πιστεύω, στο ότι ο Ελληνισμός δίνει ιστορικά την απάντηση στο πως μπορεί να συνυπάρξει στον νεώτερο κόσμο, αυτόν της αποικιοκρατίας και των δυτικών γιγάντων, κατορθώνοντας με τρόπο θαυμαστό, και μάλιστα έναντι ενός αντιπάλου συντριπτικά ισχυρότερου, ο,τι δεν κατάφερε στους τελευταίους βυζαντινούς αιώνες, όπου η αυτοκρατορία του, παρά την πνευματική ακμή της, εσωστρεφώς και αμήχανα, θα συρρικνωθεί και θα καταρρεύσει ολότελα, θα ’λεγε κανείς, υπό το βάρος της τεράστιας κληρονομιάς της.

Όμως «η Ελλάς συνετάφη τω Χριστώ ομοιώματι του θανάτου αυτού, αλλά τούθ’ ένεκα και ανέστη ως εκείνος, ου τον σταυρόν ήρατο πρώτη»1.


Η πτώση του Βυζαντίου δεν θα σημάνει και την κατάλυση της Εκκλησίας, παρά τους εξισλαμισμούς και τις θυσίες. Αντιθέτως η Ιεραρχία της επωμίζεται τώρα εθναρχικό ρόλο και καθίσταται σκέπη του Γένους, με το Πατριαρχείο ως σύμβολο ενώσεως και κέντρο εθνικής περισυλλογής μέσα στο ευρύτερο διοικητικό δίκτυο των κοινοτήτων της αυτοκρατορίας.